เปิดความน่าทึ่งกึ่งหลอนของวิหารแห่งโครงกระดูก (Capela dos Ossos) เมืองเอโวรา ประเทศโปรตุเกส ที่ซึ่งภายในประดับด้วยโครงกระดูกมนุษย์กว่า 5,000 ร่าง

Capela dos Ossos คือวิหารเล็ก ๆ ที่ตั้งอยู่ในเอโวรา เมืองมรดกโลก ทางตอนใต้ของประเทศโปรตุเกส วิหารแห่งนี้มีมีชื่อเสียงไปทั่วโลก และเป็นหนึ่งในสถานที่ที่คนไปเที่ยวโปรตุเกสต้องไปเยือนให้เห็นกับตา หาใช่เพราะสถาปัตยกรรมอันงามล้ำ หรือเพราะความตระการตา แต่ไปเพื่อสัมผัสกับกลิ่นอายของความตาย จุดหมายสุดท้ายของทุกชีวิต

ย้อนกลับไปในช่วงคริสศตวรรษที่ 16 เมืองเอโวรามีแผนปรับปรุงที่ดินเพื่อความเจริญ หลุมศพทั้ง 43 แห่งทั่วเมืองก็จะถูกเก็บกวาดไปด้วย คณะนักบวชฟรังซิสมิประสงค์ให้วิญญาณของผู้ตายถูกลบหลู่ดูหมิ่น จึงตัดสินใจเคลื่อนย้ายกระดูกทั้งหมดไปไว้ยังที่เหมาะสม

คณะนักบวชยังเล็งเห็นว่ากระดูก ทั้ง 5,000 ร่าง ไม่สมควรถูกเก็บในโกดังปิดทึบ แต่ควรให้ประชาชนในสังคมได้เห็น จึงนำกระดูกทั้งหมดมาประดับตกแต่งภายในโบสถ์ของชุมชน เพื่อให้ผู้คนตระหนักถึงคุณค่าของชีวิตและความดับสูญ ที่ไม่ว่าใครก็หนีไม่พ้น

ปัจจุบัน หลังจากเวลาผ่านไปเกือบ 400 ปี โครงกระดูกทั้งหมดก็ยังคงอยู่ ผู้มาเยี่ยมชมจะพบเห็นกับป้ายภาษาลาตินแปลได้ว่า “เราเหล่าผองกระดูก สถิต ณ ที่แห่งนี้ เฝ้ารอคอยท่านอยู่” รวมทั้งบทกลอนของสาธุคุณอันโตนิโอ ดา อาสเซนเซา ที่บอกให้ เหล่านักเดินทางทั้งหลาย จงสำรวม ให้ตระหนักว่ามีชีวิตมากมายดับสิ้นไปทุกวัน และให้สะท้อนย้อนมองตัวเองว่าในท้ายที่สุด คนเรานั้นไม่ว่าใคร นักเดินทางทุกคน ต่างมีเส้นทางสุดท้ายหมือนกันทุกคน

วิหารโครงกระดูก หรือ โบสถ์กระดูกแห่งเอโวรา เปิดให้บริการทุกวัน นักท่องเที่ยวได้ชื่นชมวิหารโบราณและหวนคิดถึงชีวิตมนุษย์ แต่อย่างไรก็ตาม โครงกระดูกทั้งหมดต้อนรับทุกคนด้วยความยินดี และไม่ได้ต้องการให้ทุกคนโศกเศร้าหรือหดหู่ ดั่งข้อความประจำวิหารแห่งนี้ ที่บ่งบอกชัดเจนว่า “ในวันที่เราตาย เป็นวันที่ดีกว่าวันที่เราเกิด และเราได้ตายท่ามกลางแสงสว่าง”